«بسمه تعالی »

 

                                 نکات مورد توجه  کتابداران و

 

   فهرست نویسان محترم کتابخانه شهید مطهری  

 

 

            (برداشتی ازسخنان استاد قاسم اساعیلیان

               کارشناس محترم رشته کتابداری

          در اولین جلسه مشاوره ای کتابداران

 و اعضای شورای کتابخانه با ایشان مورخ 18/12/87 )

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

1) محل قرار گرفتن مهرها (مالکیت وثبت):

    الف ) مهر مالکیت :که بیانگر تعلق داشتن کتاب به کتابخانه مورد نظر می باشد (درسه جای کتاب)

1- بالای صفحه  عنوان (کمی پایین تراز لبه های کاغذ)

(صفحه عنوان:اولین صفحه کتاب است که عنوان کتاب ونویسنده با تیتر درشت نوشته شده )

 

3،2- دردوصفحه رمز

صفحه رمز : صفحاتی ازکتاب است (دوصفحه)که کتابدار با توجه به علاقه وتعلق خاطر یا به خاطر مورد توجه قرار گرفتن عدد صفحه (به دلایل متفاوت)آنرا انتخاب می کند که بهتر است هر دو عدد فرد باشد.

 ب) مهرثبت: که گویای یک شماره جهت ثبت دردفتر کتابخانه می باشد که در واقع به وسیله ی این شماره معلوم می گردد که کتاب مورد استفاده چه کسانی قرار گرفته یا درحال حاضر در دسترس چه کسی است.

1-   زیر تیتر صفحه عنوان

2-   بعد از صفحه عنوان روبروی مهر صفحه عنوان

 پشت صفحه آخر روبروی جلد درپایین صفحه (بطوریکه زیر محل قرر گرفتن کارت پشت جلد کتاب قرار بگیرد.)

2)شماره راهنمای کتاب (شماره قفسه وشماره کتاب) درجای عطف کتاب یعنی (روی حاشیه ستون جلد کتاب) درفاصله 3سانتیمتری پایین جلد قرار می گیرد.

3)سیستم های رده بندی کتب کتابخانه (کامپیوتری وجهانی است)

1- سیستم کنگره :

که ترکیبی ازحروف واعداد است واز 27 حروف لاتین تشکیل شده مثلاً BP بیانگر کتب مربوط به اسلام BF روانشناسی،Rپزشکی وDتاریخ می باشد.

2- سیستم د یوئی (ده دهی)

4)نرم افزار های موجود جهت استفاده برای یافتن کتب مورد نظر

1-   پارس آذرخش

2-   کاوش

3-   نمایه(که کاملترین نرم افزار موجود می باشد)

4-   .................

 

 

5)شماره گذاری های انجام شده درپشت صفحات اولیه کتاب توسط انتشارات

1-  شماره کاتر که ترکیبی ازحروف است ونشانه مؤلف است ودرپایین جدول مشخصات کتاب قرار                   می گیرد(درصفحات اولیه کتاب).

2-   شماره فیپا که شماره پیش ازانتشارات نامیده می شود ودرجدول مشخصات کتاب قرار می گیرد.

(درصفحات اولیه کتاب)

شماره کاتر درواقع علامت اختصاری (حروف اول اسم) خود کتاب ونیز نویسنده ومؤلف کتاب می باشد.

باید توجه داشت که شماره گذاری کامپیوتری جهانی این عیب را دارد که اگر یک کتاب ازجایگاه    اصلی اش تغییر مکان داد، قرار دادن دوباره ی آن کار دشواری به حساب می آید وبرای کنترل این امر باید یک نفر کتابدار به همراه اعضای کتابخانه که میخواهند ازسیستم باز استفاده کنند وخودشان به سراغ کتاب های مورد نظرشان بروند درمحیط کتابخانه حرکت کند، که دراصلاح به آن مصاحب مرجع می گویند.

مزیت این نوع فهرست نویسی هم اینست که شماره وحرفی که به کتاب تعلق می گیرد جهانی است ودر تمام کتابخانه های دنیا این کتاب به این شماره شناخته می شود، موضوع هرکتاب نیز درجدول مشخصات کتاب درصفحات اولیه کتاب بیان شده است.

6)نکته پایانی اینکه مهری که اهداء کننده ی کتاب اعم از ارگانهای دولتی یا اشخاص دلسوز به کتابخانه درصفحات اولیه کتاب حک می نمایند نباید درصفحه ی عنوان بخورد.

7)کتابداران عزیز واجمند می توانند برای آشنایی بیشتر با موضوعات کلی کتابها که درسیستم های          رده بندی کتب کتابخانه بکار گرفته می شود به کتاب:

 

             سرعنوانهای موضوعی فارسی انتشارات کتابخانه ی ملی مراجعه نمایند.